Çevre yönetimi, yeni standartlarla yeni bir boyut kazanmıştır. Çünkü çevreye saygılı, kuruluşun yönetimine yeni boyut getirmenin yanı sıra, kuruluşun geleceğini belirleyen etmenlerden biri olma durumuna gelmiştir.

Konuya ilişkin olarak ortaya çıkan ilk standart BS 7750’ dir. BS 7750 çevre yönetimine yönelik, gönüllü uygulamaya dayalı bir standarttır. ISO 9000 ailesi Standartların BS 5750’ yi izlemesi gibi, ISO 14001 Standardıda BS 7750’ yi izlemiştir. Bu standart, çevre yönetimi sistemlerine ilişkin olarak değerlendirme yapılmasına olanak vermektedir.ISO 14001 Standardındaki gerekler şu şekilde özetlenebilir.

KuruluÅŸun:

1. Çevre üzerinde etkisi olan uğraşlarının alanlarının saptanması

2. Sürekli daha iyiye gitmeyi hedefleyen bir çevre politikası hazırlanması

3. İlgili mevzuatın ve bu politikanın gereklerini etkili biçimde yerine getirecek çevre yönetimi oluşturulması.

Amaç, kuruluşu çevreye giderek daha az zarar verir duruma getirmenin yanı sıra, savurganlığın azaltılmasını sağlayarak, ticari yönden de kuruluşun karlılığına katkıda bulunmaktır. Kalite çabalarında olduğu gibi, çevre yönetimi de kuruluşu tümüyle ele almalıdır.

ISO 14001 Standardının anlatım olarak aşırı düzenleyici olmaması, ISO 9000 ailesi Standardın gereklerini yerine getirmekte yapılan yorumlama yanlışlarının benzerlerine yol açmamalıdır.

Nasıl ki bir ürünün başarısı alıcılardan alınan verilerin doğru ve noksansız olmasına bağlı ise, çevre yönetiminin başarısı da, ilgili mevzuatın ve uygulama sonuçlarının ne ölçüde yakından izlendiğine ve daha iyi olma çabalarındaki içtenliğe bağlıdır. Çevreye saygının geleceğin çok önemli koşulu olarak görülmesi ve çabaların şimdiden Toplam Çevre Yönetimi yaratmaya yönelik olması, çok özenilir bir durumdur.

Çevre Yönetim sistemi, tehlikeler ve bunların doğuracağı riskler tanımlanarak kontrol oluşturulması, yönetim içinde sorumlulukların belirlenmesi, eğitim ve bilinç oluşturulması, performansı sürekli izleyerek ve denetleyerek, yönetimin gözden geçirilmesi gerçekleştirilip proaktif yönetim araçları ile yönetilmesi anlayışının hakim olması sonucunda kurulur.

Çevre Yönetim Sisteminin bir zorunluluğu olarak oluşturulacak çevre politikası sürekli gelişmeyi, yasal gereklere uyumu ve kirliliğin önlenmesini taahhüt etmelidir. Kirlenmenin önlenmesi proseste yapılacak değişiklikler, malzemede yapılacak değişiklikler, yeniden kullanma, geri kazanma ve arıtma yaparak sağlanabilir. Ayrıca kaynakların etkin kullanımı, atıkların, emisyonların ve deşarjlar için kontrol mekanizmasının oluşturulması kirlenmeyi engelleyecek diğer faaliyetlerdir.

Sistem içindeki amaç ve hedefler belirlenirken de kirlenmenin önlenmesine, sürekli gelişme ve belirlenen politikaya uyumlu olmasına dikkat edilmelidir. Aynı zamanda kanuni gerekler, önemli çevre boyutları, teknolojik ve mali imkanlar ve ilgili tarafların (yöneticiler, çalışanlar, müşteriler, yerel otoriteler vb.) görüşleri göz önüne alınmalıdır.

Dünyada ve ülkemizde gittikçe artan sayıda işletme, çevreyi koruma konusunda kendilerine düşen görevlerin farkına varmakta ve doğal çevreye karşı bakış açılarını değiştirmektedirler. Bu değişmenin sonucu olarak da, çevre yönetim sistemlerini oluşturarak ISO 14001 Çevre Yönetim Sistemi Standardı ile belgelendirme yoluna gitmektedirler.

ISO 14001 Standardı, işletmelerde çevre yönetimi konusunda yol gösterici bir rol üstlenmekte ve çevresel performanslarını iyileştirmelerine yardım etmekte, yasal düzenlemelere uyumu kolaylaştırmakta, toplumdaki imajlarını iyileştirmelerine yardımcı olmakta ve işletme kültürlerinin çevre sorunlarına daha duyarlı hale gelmesini hızlandırmaktadır. Ayrıca bu standartın en önemli yönlerinden biri de, işletmeleri çevre konusunda proaktif olmaya zorlamasıdır.

Geçmişte şirketlerde çevreyle ilgili birkaç yönetici zamanlarının önemli bir kısmını yasaların izin verdiğinden fazla miktardaki atıkları azaltmak üzere harcarlarken, sertifika alma süreci, bütün çabaların çevre yönetim sisteminin tasarlanmasına ve uygulanmasına yönlendirilmesini gerektirmektedir.Tüketicilerin, firmaların çevresel performansları konusunda talep ve beklentileri sürekli artmaktadır. Bu nedenle ISO 14001 serisine global ticaretin pasaportu olarak bakmak mümkündür.